Het stadhuis van de klok
Het bepalen van de tijd hoort bij de mens, maar de manier waarop we dat doen, is voortdurend veranderd. De openbare tijd kent een rijk verleden, een versnipperd heden en een onzekere toekomst.
In het verleden was de torenklok van de kerk of het stadhuis de baas over de tijd. Wie wilde weten hoe laat het was, keek omhoog of luisterde naar de slagen. Iedere stad hield haar eigen tijd aan, gebaseerd op de stand van de zon, zodat het in de ene plaats al middag was terwijl het in de buurstad nog een paar minuten te vroeg was. Pas met de komst van de trein werd het noodzakelijk dat klokken op grotere schaal gelijk liepen, want een dienstregeling werkt alleen als overal dezelfde tijd geldt.
Vandaag de dag dragen de meeste mensen de tijd in hun broekzak. De telefoon haalt automatisch de juiste tijd op en past zich aan bij tijdzones en zomertijd. De torenklok is daardoor van noodzaak tot decor geworden: mooi om te zien, maar zelden nog de bron waarop we ons verlaten. Tegelijk lopen al onze apparaten precies gelijk, tot op de seconde nauwkeurig.
In de toekomst zou de tijd nog onzichtbaarder kunnen worden. Apparaten plannen dan steeds vaker zelf het beste moment voor een afspraak of een rit, zodat we minder vaak bewust op de klok hoeven te kijken. Misschien verschuift de vraag van 'hoe laat is het?' naar 'wanneer komt het mij het beste uit?'. De klok aan de muur blijft dan hangen als herinnering aan een tijd waarin we de tijd nog met eigen ogen moesten aflezen.